.
Trọng án từ mâu thuẫn gia đình - vì đâu nên nỗi?

Bài 2: Sớm phát hiện, tháo "ngòi nổ" mâu thuẫn

Thứ Tư, 30/11/2016, 14:32 [GMT+7]
.

 

Bị cáo Trần Đình Điệp
Bị cáo Trần Đình Điệp

Tình thân máu mủ ruột rà được gìn giữ, vun vén trong mỗi nếp nhà. Thế nhưng dọc đường tác nghiệp nghề báo, chúng tôi không ít lần chứng kiến phiên tòa mà bị cáo là kẻ đi ngược lại truyền thống đạo đức quý giá ấy. Giờ đây phần đời còn lại họ phải trả giá sau cánh cửa trại giam, song có lẽ bản án lương tâm mới thực sự là thứ ghê gớm và đáng sợ nhất mà họ phải đối mặt từng ngày…

Đứng trước vành móng ngựa trong phiên tòa phúc thẩm ngày 24-8-2015, Trần Đình Điệp, sinh 1987, ở thôn Xích Thổ, Hồng Thái, huyện An Dương, trả lời nhát gừng từng câu hỏi của HĐXX. Thỉnh thoảng, Điệp cúi mặt như để né tránh mọi ánh nhìn. Bởi điều đau xót nhất là những nạn nhân trong vụ án hết sức thương tâm này lại chính là bố đẻ và 2 đứa con nhỏ của bị cáo. Trả giá bằng án chung thân nhưng có lẽ đối với Điệp, bản án lương tâm tình phụ tử đứt đoạn mới thực sự là thứ đáng sợ.

Theo hồ sơ vụ án, lúc 20h30 ngày 17-3-2013, Công an huyện An Dương nhận được tin báo: do mâu thuẫn gia đình, Trần Đình Điệp đã dùng xăng đốt nhà làm một số người trong gia đình bị bỏng nặng. Hậu quả ông Trần Đình Hậu (cha ruột Điệp) và 2 cháu Trần Như N., Trần Thu H., (con Điệp) bị tử vong. Còn Điệp cùng bà Nguyễn Thị Lên (mẹ Điệp) và vợ là Nguyễn Thị Luyến bị thương.

Tại cơ quan điều tra, Điệp khai nhận: Hắn cùng vợ con sống chung với bố mẹ đẻ tại Xích Thổ, Hồng Thái. Quá trình chung sống, vợ chồng Điệp có vay của bố mẹ đẻ 1 chỉ vàng. Lúc 20h ngày 17-3-2013, vợ chồng Điệp và 2 con đi từ quê chị Luyến, ở Thuận Thiên, Kiến Thụy, về nhà Điệp. Tại buồng ngủ của vợ chồng Điệp, ông Hậu có đòi số vàng mà vợ chồng Điệp vay trước đó nhưng chị Luyến nói khó khăn chưa trả được. Hai bên lời qua tiếng lại, rồi ông Hậu và chị Luyến lao vào giằng co. Thấy vậy, Điệp và bà Lên vào can ngăn nhưng không được. Điệp bức xúc đe dọa: “Còn đánh nhau nữa thì tôi đốt nhà”.

Sau đó, Điệp lấy can xăng để ở gần giường ngủ, mở nắp can, vẩy hết 1,5 lít xăng vào khu vực ông Hậu, chị Luyến đang giằng co và 2 con nhỏ cùng bà Lên đang ngồi trên giường. Điệp ném can nhựa đựng xăng xuống đất, chạy ra gian ngoài lấy 1 chiếc bật lửa gas và quay lại thì bà Lên can ngăn, giật chiếc bật lửa trên tay Điệp nhưng không được. Điệp ngồi xuống bật lửa châm vào thành giường làm lửa bén vào xăng bùng cháy...

Vẫn biết rằng chuyện mâu thuẫn vì nhiều nguyên nhân khác nhau như bất đồng quan điểm, tranh giành quyền lợi, ghen tuông, hay vì bản tính thay đổi của chồng hoặc vợ, thậm chí cả những chuyện hết sức nhỏ nhặt… thì có lẽ chẳng gia đình nào tránh khỏi. Song chỉ vì một phút tức giận bột phát, nông nổi, không kiềm chế được bản thân, hay sự ghen tuông mù quáng, người chồng, người vợ hay các thành viên khác bỗng trở thành kẻ thủ ác sát hại người thân, kẻ “đầu ấp tay gối” của mình.

Còn nhớ vào tháng 2-2011, tại khu vực thôn 5, xã Bắc Sơn, huyện An Dương, đã xảy ra một vụ trọng án đặc biệt nghiêm trọng gây rúng động dư luận. Khoảng 2h ngày 21-2, ông Nguyễn Đăng Thụy, sinh 1965, ở thôn Đại Đồng, xã Đồng Gia, huyện Kim Thành, Hải Dương, cùng người cháu họ là Đỗ Thanh Thương đi 2 xe máy từ nhà đem thịt trâu xuống Hải Phòng giao bán. Khi đến địa điểm trên thì bất ngờ bị 2 đối tượng chở nhau trên một xe máy áp sát rồi chĩa súng bắn đạn hoa cải về phía ông Thụy bóp cò. Đạn găm vào cổ khiến ông Thụy thiệt mạng ngay tại chỗ. Vì sao một người buôn thịt trâu lại bị sát hại dã man như vậy?

Nguyễn Thị Quyến
Nguyễn Thị Quyến

Quá trình điều tra, cơ quan công an làm rõ đối tượng chủ mưu vụ trọng án này không ai khác chính là vợ ông Thụy - bà Nguyễn Thị Quyến, sinh 1965 và con rể Lê Văn Quân. Theo điều tra, ông Thụy cùng vợ thường cãi vã vì bà Quyến nghi chồng ngoại tình. Thế nên dù có 3 con gái đã trưởng thành nhưng ngày 21-2, ông Thụy cùng vợ sẽ ra tòa ly hôn, phân chia tài sản.

Quá trình đấu tranh, bà Quyến khai nhận trước đó đã bàn bạc với con rể là Lê Văn Quân, tìm cách sát hại chồng. Sẵn có mối bất hòa với bố vợ, Quân điện thoại cho anh họ là Lê Văn Tưởng, ở Thanh Hà, Hải Dương, nhờ tìm người để “xử lý”. Qua Tưởng, Quân đã thuê được “sát thủ” là hai chú cháu Bùi Thọ Thành, sinh 1990, ở Chí Linh, Hải Dương và Nghiêm Văn Min, sinh 1976, ở phường Quang Trung, Uông Bí, Quảng Ninh, với giá 50 triệu đồng…

Tang vật trong vụ án thuê “sát thủ” giết chồng
Tang vật trong vụ án thuê “sát thủ” giết chồng

Những vụ án trên dù không muốn nhắc lại bởi là nỗi đau quá lớn cho mỗi gia đình, nhưng sự nóng giận dẫn đến mất kiểm soát bản thân từ những mâu thuẫn vụn vặt là thứ dễ đẩy con người ta vào con đường phạm tội. Vậy câu hỏi đặt ra là giải pháp nào để ngăn ngừa những vụ án đau lòng như trên?

Theo các chuyên gia tâm lý, gia đình có vai trò hàng đầu và là bước đầu tiên trong việc hình thành nhân cách và các đặc điểm tâm lý cá nhân. Thế nhưng sự thay đổi do tác động tiêu cực của mặt trái xã hội, có không ít gia đình, những mối quan hệ dòng tộc, học mạc bị phá vỡ kết cấu nền tảng đạo đức tốt đẹp. Thực tế nhiều vụ án anh em giết nhau vì tranh giành đất đai, tài sản cha mẹ để lại, chồng hoặc vợ đoạt mạng người từng chung sống với mình là dấu hiệu báo động về sự xuống cấp đạo đức, bức bách tâm lý trong gia đình và xã hội.

Đáng lưu ý, thường những người phải chứng kiến bạo hành trong gia đình khi còn nhỏ, lớn lên dễ bạo lực và hành vi lệch chuẩn. Đa số vụ con giết cha, anh em giết hại lẫn nhau là bị ảnh hưởng của bạo lực gia đình.

Theo tiến sĩ tâm lý Đoàn Minh Tỵ (Trường Đại học Hải Phòng), bất cứ giai đoạn nào thì sự giáo dục đạo đức gia đình cũng là đặc biệt quan trọng. Từ đây hình thành lên những nền tảng để mỗi thành viên biết yêu thương, chia sẻ và hành xử có văn hóa cho dù phát sinh mâu thuẫn trong cuộc sống và sinh hoạt.

Trong khi đó dưới góc độ phòng chống tội phạm, đại tá Lê Hồng Thắng, Trưởng phòng CSHS (PC45-CATP) nhìn nhận: Nguyên nhân của không ít vụ án “nồi da xáo thịt” là tình trạng bạo lực gia đình, không có sự giáo dục và nêu gương trong gia đình, chính quyền cơ sở không làm tốt công tác hòa giải ngay từ đầu. Trở lại vụ án của Nguyễn Khương Duy, ở thôn Sú 1, xã Lâm Động, Thủy Nguyên.

Giá như mâu thuẫn sớm được phát hiện, tránh âm ỉ, kịp thời tháo “ngòi nổ” thì có lẽ đã không có án mạng xảy ra. Những vụ án đau lòng này một lần nữa nhắc nhở chính quyền địa phương cần duy trì, củng cố các tổ chức hòa giải ở cơ sở để hoạt động này phát huy hiệu quả phòng ngừa xã hội, góp phần ngăn chặn những vụ án như trên.

Có thể nói, đằng sau các vụ án luôn thường trực nỗi đau khó nguôi ngoai của người vợ, người chồng, của người thân cả bị hại và thủ phạm, kéo theo sau là nhiều hệ lụy phức tạp khác. Người xưa vẫn nói rằng, đừng “cả giận mất khôn”, “một điều nhịn chín điều lành”, “chim có tổ như người có tông”… xem ra vẫn hữu ích cho mỗi gia đình, họ mạc. Thiết nghĩ, để phòng ngừa tội phạm, không chỉ có lực lượng công an mà đòi hỏi sự góp sức cả hệ thống chính trị và xã hội xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, biết tôn trọng các giá trị của cuộc sống, nêu cao những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, mới bớt đi cảnh “nồi da xáo thịt” đau lòng.

ĐỖ HIẾU

;
.
.
Bình luận
.
.
.
.
.