.

Bảo vệ môi trường, đừng "vẽ" trên giấy

Thứ Tư, 04/01/2017, 10:31 [GMT+7]
.

 

Nhà máy gang Vạn Lợi - điểm nóng về môi trường nhiều năm qua
Nhà máy gang Vạn Lợi - điểm nóng về môi trường nhiều năm qua

Việc thực hiện báo cáo, đề án bảo vệ môi trường tại các doanh nghiệp có vốn nước ngoài của các chủ đầu tư là Nhật Bản, Hàn Quốc về cơ bản là tốt. Còn đối với doanh nghiệp Trung Quốc, Đài Loan và Việt Nam thì việc chấp hành các quy định về ĐTM nói riêng và pháp luật bảo vệ môi trường nói chung khá bất cập…

Còn nhiều vi phạm

 Theo thống kê của Chi cục bảo vệ môi trường, trung bình mỗi năm, chi cục phối hợp với các cơ quan chuyên môn, các bộ, ngành TƯ thẩm định và cấp khoảng 50 báo cáo ĐTM cho các doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh trên địa bàn thành phố.

Nếu doanh nghiệp đi vào hoạt động mà chưa có báo cáo ĐTM thì cơ quan chức năng và chính quyền các địa phương sẽ phê duyệt đề án bảo vệ môi trường chi tiết, hoặc yêu cầu chủ đầu tư xác nhận cam kết bảo vệ môi trường. Điều đó cho thấy, dù ở quy mô, lĩnh vực sản xuất kinh doanh nào thì các quy định pháp luật đều nêu cao trách nhiệm, nghĩa vụ của doanh nghiệp đối với bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

Tuy vậy, các chuyên gia bảo vệ môi trường đã thẳng thắn nhìn nhận và đánh giá: Việc thực hiện báo cáo, đề án bảo vệ môi trường tại các doanh nghiệp có vốn nước ngoài của các chủ đầu tư là Nhật Bản, Hàn Quốc về cơ bản là tốt. Còn đối với doanh nghiệp Trung Quốc, Đài Loan và Việt Nam thì việc chấp hành các quy định về ĐTM nói riêng và pháp luật bảo vệ môi trường nói chung khá bất cập.

Đơn cử, trong đợt hậu kiểm các doanh nghiệp về việc thực hiện quy định về bảo vệ môi trường vừa qua, 11 doanh nghiệp chưa có giấy xác nhận đã thực hiện các công trình bảo vệ môi trường. Theo quy định của Luật bảo vệ môi trường, sau khi ĐTM hoặc đề án bảo vệ môi trường được phê duyệt, doanh nghiệp phải tiến hành đầu tư, lắp đặt các công trình bảo vệ môi trường như hệ thống xử lý nước thải, khí thải, thu gom chất thải rắn thông thường, chất thải nguy hại… Cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền sẽ tiến hành kiểm tra, thẩm định và cấp giấy xác nhận đối với các công trình nói trên. Song, trên thực tế, nhiều doanh nghiệp vi phạm quy định này. Cũng có doanh nghiệp đã đầu tư, xây dựng các công trình bảo vệ môi trường nhưng chưa làm hồ sơ để làm thủ tục cấp giấy xác nhận. Bên cạnh đó, cũng có doanh nghiệp “đánh trống bỏ dùi”, bởi các hạng mục bảo vệ môi trường đòi hỏi phải bỏ ra một khoản kinh phí không nhỏ nên “né” được đến đâu hay đến đó!

Một vi phạm khá phổ biến nữa là các cơ sở chưa thực hiện việc lưu giữ chất thải nguy hại đúng quy định. Qua kiểm tra, 10 doanh nghiệp là vi phạm nhỏ, số còn lại là vi phạm lớn, thậm chí nghiêm trọng khi không thu gom, lưu giữ, xử lý chất thải nguy hại không đúng quy định, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm môi trường.

Chưa hết, có 40/52 doanh nghiệp chưa làm thủ tục cấp phép xả thải. Đây cũng là công trình bảo vệ môi trường đòi hỏi doanh nghiệp phải đầu tư ít thì vài trăm triệu, nhiều là tiền tỷ nên các chủ đầu tư thường hay “trốn”, ngay cả khi dự án đã đi vào hoạt động nhiều năm. Hệ lụy của việc xả thải tùy tiện trong thời gian qua là một số nguồn nước các dòng kênh, hồ điều hòa, thậm chí là sông lấy nước ngọt như Rế, Đa Độ luôn ở mức báo động.

Ngoài ra, còn nhiều vi phạm khác như 9 cơ sở chưa thực hiện quan trắc môi trường định kỳ; 6 cơ sở chưa có hồ sơ về môi trường; 7 cơ sở chưa nộp phí bảo vệ môi trường đối với nước thải công nghiệp; 2 cơ sở phát sinh khí thải nhưng không có hệ thống xử lý…

Cần xử phạt nghiêm

Ông Trần Minh Tuấn - Chi cục trưởng Chi cục môi trường giãi bày: Hiện tại, báo cáo ĐTM hay đề án bảo vệ môi trường chi tiết vẫn là những công cụ chính để các cơ quan quản lý nhà nước kiểm tra, giám sát các doanh nghiệp chấp hành trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, đối với những dự án có báo cáo ĐTM được phê duyệt cách đây từ 10 năm hoặc chỉ 5 năm thì nảy sinh bất cập do nhiều quy định đã… lạc hậu, lỗi thời và không lượng được thực tế phát sinh.

Đơn cử như dự án DAP, Nhiệt điện hay Gang thép Vạn Lợi… Mặc dù với quy mô và lĩnh vực mà ĐTM được Bộ Tài nguyên-Môi trường thẩm định, phê duyệt nhưng các bên đã không tiên lượng được hàng triệu tấn xỉ thải, gyps mà nhà máy DAP, Nhiệt điện thải ra. Và dây chuyền công nghệ lạc hậu đã dẫn đến tiếng ồn, khói bụi, khiến hàng trăm hộ xung quanh Nhà máy gang Vạn Lợi khiếu kiện thành điểm nóng về môi trường mà đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm. Hay có không ít địa điểm như khu vực Quán Toan, cụm CN Vĩnh Niệm, do tốc độ phát triển đô thị của thành phố thì nhà máy, xí nghiệp lại nằm giữa khu dân cư đông đúc, chật chội…

Để tránh tình trạng “mất bò mới lo làm chuồng”, cũng là để hạn chế tình trạng các công trình bảo vệ môi trường chỉ đẹp trên… giấy, ông Tuấn cũng đồng quan điểm phải tăng cường kiểm tra, xử phạt nghiêm những doanh nghiệp vi phạm. Việc quyết định dừng hoạt động của Cty TNHH Hapaco Hải Âu, Cty TNHH Đức Anh, đình chỉ hoạt động của BQL xây dựng hạ tầng các cụm CN Hải Phòng, xử phạt hành chính hàng tỷ đồng trong năm vừa qua cũng sẽ cảnh tỉnh các cơ sở, doanh nghiệp khác trên địa bàn.

Cùng với việc điều chỉnh quy hoạch chung thành phố đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2050, ban hành danh mục các dự án không chấp thuận đầu tư, khuyến khích đầu tư hay những yêu cầu về dây chuyền công nghệ, hy vọng thời gian tới lĩnh vực bảo vệ môi trường thành phố sẽ được cải thiện.

Kim Oanh

;
.
.
Bình luận
.
.
.
.
.